ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ, 18 ਸਤੰਬਰ(ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਤੁੰਗ): ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਅਤੇ ਚੀਨੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸ਼ੀ ਜਿਨਪਿੰਗ ਦੀ 24 ਸਤੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਅਮਰੀਕਾ-ਚੀਨ ਸਬੰਧਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕਈ ਅਹਿਮ ਮੁੱਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਆ ਗਏ ਹਨ। ਇਹ ਦੋਵਾਂ ਆਗੂਆਂ ਦੀ ਇਸ ਸਾਲ ਦੀ ਦੂਜੀ ਸਿਖਰ ਮੀਟਿੰਗ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ ਟਰੰਪ ਦੀ ਮਈ ਵਿੱਚ ਬੀਜਿੰਗ ਯਾਤਰਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਸ਼ੀ ਦਾ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਦੌਰਾ ਹੈ।
ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਟੈਰਿਫ਼ ਮੀਟਿੰਗ ਦਾ ਮੁੱਖ ਵਿਸ਼ਾ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੱਖਣੀ ਕੋਰੀਆ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਟਰੰਪ-ਸ਼ੀ ਮੀਟਿੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਣੀ ਟੈਰਿਫ਼ ਟਰੂਸ 10 ਨਵੰਬਰ ਨੂੰ ਖਤਮ ਹੋਣੀ ਹੈ। ਦੋਵੇਂ ਦੇਸ਼ ਇਸ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ, ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਖਰੀਦ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਟੈਰਿਫ਼ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਘਟਾਉਣ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਅਮਰੀਕੀ ਪੱਖ ਵੱਲੋਂ ਬੋਇੰਗ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਖੇਤੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਚੀਨੀ ਖਰੀਦ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਵੀ ਚੁੱਕੇ ਜਾਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।
ਦੁਰਲੱਭ ਧਾਤਾਂ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਵੀ ਗੱਲਬਾਤ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਹਨ। ਚੀਨ ਅਮਰੀਕੀ ਉੱਚ-ਤਕਨੀਕੀ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਵਿੱਚ ਰਾਹਤ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਚੀਨ ਤੋਂ ਰੇਅਰ ਅਰਥ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਖਣਿਜਾਂ ਦੀ ਨਿਰਯਾਤ ਸੁਗਮ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਚੀਨੀ ਤਕਨੀਕੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਬਾਜ਼ਾਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਦਾ ਮਸਲਾ ਵੀ ਇਸ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
AI ਅਤੇ ਸੈਮੀਕੰਡਕਟਰ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਮੁਕਾਬਲਾ ਤੇਜ਼ ਹੈ। AI ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਗਲਤ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਖਤਰੇ ਅਤੇ ਉੱਚ ਪੱਧਰੀ ਚਿਪ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਬਾਰੇ ਗੱਲਬਾਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਾਰਨ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਬਜਾਏ ਸੀਮਿਤ ਸਹਿਯੋਗ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।
ਤਾਈਵਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਰਾਜਨੀਤਿਕ-ਸੁਰੱਖਿਆ ਮੁੱਦਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਬੀਜਿੰਗ ਤਾਈਵਾਨ ’ਤੇ ਆਪਣਾ ਦਾਅਵਾ ਦੁਹਰਾਉਂਦਾ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਤਾਈਵਾਨ ਨਾਲ ਗੈਰ-ਰਸਮੀ ਸਬੰਧਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦਾ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਥਿਆਰ ਸਪਲਾਇਰ ਹੈ। ਰਾਇਟਰਜ਼ ਮੁਤਾਬਕ ਚੀਨ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕੀ ਰੁਖ ਤਾਈਵਾਨ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਮਸਲੇ ’ਤੇ ਹੋਰ ਸਪਸ਼ਟ ਹੋਵੇ।
ਇਰਾਨ ਜੰਗ ਵੀ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਰਹੇਗੀ। ਚੀਨ ਦੇ ਇਰਾਨ ਨਾਲ ਆਰਥਿਕ ਸਬੰਧ ਹਨ ਅਤੇ ਉਹ ਇਰਾਨੀ ਤੇਲ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਖਰੀਦਦਾਰ ਹੈ। ਅਮਰੀਕਾ ਬੀਜਿੰਗ ਤੋਂ ਤਹਿਰਾਨ ’ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪਾਉਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਚੀਨ ਦੀ ਇਰਾਨ ਨਾਲ ਵਪਾਰਕ ਨੀਤੀ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਅਮਰੀਕਾ ਵੱਲੋਂ ਫੈਂਟਾਨਿਲ ਦੇ ਪ੍ਰੀਕਰਸਰ ਰਸਾਇਣਾਂ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਰੋਕਣ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਵੀ ਚੁੱਕਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਚੀਨ ਤੋਂ ਇਸ ਸਬੰਧੀ ਹੋਰ ਸਖ਼ਤ ਕਾਰਵਾਈ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਮੀਟਿੰਗ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਚੀਨ ਵੱਲੋਂ BYD, CATL, Xiaomi, Hisense ਅਤੇ Bank of China ਸਮੇਤ ਕੁਝ ਵੱਡੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਨੁਮਾਇੰਦਿਆਂ ਨੂੰ ਅਮਰੀਕਾ ਲਿਆਉਣ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵੀ ਸਾਹਮਣੇ ਆਈ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਮੰਡਲ ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਬਾਜ਼ਾਰ ਪਹੁੰਚ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਮਹੱਤਵ ਦੇ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ, 24 ਸਤੰਬਰ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਸਿਰਫ਼ ਵਪਾਰ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗਾ; ਟੈਰਿਫ਼, ਰੇਅਰ ਅਰਥ, ਸੈਮੀਕੰਡਕਟਰ, AI, ਤਾਈਵਾਨ, ਇਰਾਨ ਅਤੇ ਫੈਂਟਾਨਿਲ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਵਰਗੇ ਆਰਥਿਕ ਤੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਮੁੱਦੇ ਇਕੱਠੇ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣਗੇ। ਮੀਟਿੰਗ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਅਮਰੀਕਾ-ਚੀਨ ਵਪਾਰਕ ਸਬੰਧਾਂ ਅਤੇ ਕਈ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰੀ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨਾਂ ਲਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
