16ਜੁਲਾਈ(ਜਗਦੇਵ ਰੰਚਨਾ): ਕੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਵੇਰੇ ਅੱਖ ਖੁੱਲ੍ਹਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਿਸਤਰੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਕਦਮ ਰੱਖਦੇ ਹੀ ਅੱਡੀ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ? ਜੇਕਰ ਇਹ ਦਰਦ ਕੁਝ ਮਿੰਟਾਂ ਤੱਕ ਚੱਲਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚੱਲਣਾ-ਫਿਰਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਕਰ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਸਨੂੰ ਆਮ ਥਕਾਵਟ ਜਾਂ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਸਮਝ ਕੇ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਨਾ ਕਰੋ। ਇਹ ਪਲੈਨਟਰ ਫਾਸੀਆਇਟਿਸ (Plantar Fasciitis) ਨਾਮਕ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਲੱਛਣ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਪੈਰ ਦੇ ਤਲੇ ਵਿੱਚ ਅੱਡੀ ਦੀ ਹੱਡੀ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪੰਜੇ ਦੀਆਂ ਉਂਗਲਾਂ ਤੱਕ ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਟਿਸ਼ੂ ਦੀ ਪੱਟੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ਪਲੈਨਟਰ ਫਾਸੀਆ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਤੁਰਨ, ਦੌੜਨ ਜਾਂ ਛਾਲ ਮਾਰਨ ਸਮੇਂ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਝਟਕਿਆਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਇਸ ਟਿਸ਼ੂ ‘ਤੇ ਲਗਾਤਾਰ ਵੱਧ ਦਬਾਅ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਛੋਟੀਆਂ ਦਰਾਰਾਂ ਜਾਂ ਸੋਜ ਪੈਦਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਅੱਡੀ ਵਿੱਚ ਦਰਦ ਹੋਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ।
ਸਵੇਰੇ ਪਹਿਲਾ ਕਦਮ ਹੀ ਕਿਉਂ ਕਰਦਾ ਹੈ ਦਰਦ?
ਮਾਹਿਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਰਾਤ ਨੂੰ ਸੌਂਦੇ ਸਮੇਂ ਪੈਰ ਆਰਾਮ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪਲੈਨਟਰ ਫਾਸੀਆ ਟਿਸ਼ੂ ਕੁਝ ਸੁੰਗੜ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਵੇਰੇ ਜਦੋਂ ਅਚਾਨਕ ਪੈਰ ਜ਼ਮੀਨ ‘ਤੇ ਰੱਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਇਹ ਟਿਸ਼ੂ ਖਿੱਚਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅੱਡੀ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ ਦਰਦ ਮਹਿਸੂਸ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਪਲੈਨਟਰ ਫਾਸੀਆਇਟਿਸ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ
1. ਵਧਦਾ ਭਾਰ:
ਮੋਟਾਪਾ ਪੈਰਾਂ ਅਤੇ ਅੱਡੀਆਂ ‘ਤੇ ਵਾਧੂ ਦਬਾਅ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਖਤਰਾ ਵੱਧ ਸਕਦਾ ਹੈ।
2. ਗਲਤ ਜੁੱਤੀਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ:
ਬਹੁਤ ਪਤਲੇ ਤਲਿਆਂ ਵਾਲੇ, ਬਿਨਾਂ ਸਹਾਰੇ ਵਾਲੇ ਚੱਪਲ ਜਾਂ ਜੁੱਤੇ ਪੈਰਾਂ ਲਈ ਨੁਕਸਾਨਦਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
3. ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਖੜ੍ਹੇ ਰਹਿਣਾ:
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਕੰਮ ਦੌਰਾਨ ਕਈ ਘੰਟਿਆਂ ਤੱਕ ਖੜ੍ਹਾ ਰਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਮੱਸਿਆ ਵੱਧ ਦੇਖੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।
4. ਪੋਸ਼ਣ ਦੀ ਕਮੀ:
ਵਿਟਾਮਿਨ ਡੀ ਦੀ ਕਮੀ, ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੱਡੀਆਂ ਜਾਂ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਖਣਿਜਾਂ ਦਾ ਅਸੰਤੁਲਨ ਵੀ ਪੈਰਾਂ ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਦਰਦ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਲਈ ਆਸਾਨ ਉਪਾਅ
- ਦਿਨ ਵਿੱਚ 2 ਤੋਂ 3 ਵਾਰ ਅੱਡੀ ‘ਤੇ ਲਗਭਗ 15 ਮਿੰਟ ਲਈ ਬਰਫ਼ ਲਗਾਓ।
- ਸਵੇਰੇ ਬਿਸਤਰੇ ਤੋਂ ਉੱਠਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਪੈਰਾਂ ਦੀਆਂ ਉਂਗਲਾਂ ਅਤੇ ਤਲਿਆਂ ਦੀ ਹਲਕੀ ਸਟ੍ਰੈਚਿੰਗ ਕਰੋ।
- ਨਰਮ ਅਤੇ ਗੱਦੇ ਵਾਲੇ ਜੁੱਤੇ ਪਹਿਨੋ, ਜੋ ਪੈਰਾਂ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦੇਣ।
- ਘਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਨੰਗੇ ਪੈਰ ਚੱਲਣ ਤੋਂ ਬਚੋ।
ਜੇਕਰ ਇਹ ਦਰਦ ਕਈ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਦਰਦ ਵੱਧ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਾਂ ਚੱਲਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਆ ਰਹੀ ਹੈ ਤਾਂ ਆਰਥੋਪੈਡਿਕ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸਲਾਹ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਸਵੇਰੇ ਅੱਡੀ ਦਾ ਦਰਦ ਇੱਕ ਆਮ ਸਮੱਸਿਆ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਨਾਲ ਇਸਨੂੰ ਗੰਭੀਰ ਬਣਨ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
