ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 23 ਅਕਤੂਬਰ 2026 (ਸ਼ਹੀਦ–ਏ–ਆਜ਼ਮ ਬਿਊਰੋ): ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਦੀ ਵੰਡ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਏ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਵਿਵਾਦ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਦਾ ਰਸਤਾ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸੂਚਨਾ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ (RTI) ਐਕਟ ਤਹਿਤ ਸੇਵਾਮੁਕਤ ਕਮੋਡੋਰ ਲੋਕੇਸ਼ ਬੱਤਰਾ ਵੱਲੋਂ ਹਾਸਲ ਕੀਤੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਤੋਂ ਇਹ ਵੱਡਾ ਖ਼ੁਲਾਸਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਪਤ ਜਾਣਕਾਰੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਲੰਘੀ 29 ਜੁਲਾਈ ਨੂੰ ਸੀਨੀਅਰ ਡਿਪਟੀ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਮਨੀਸ਼ ਗਰਗ ਵੱਲੋਂ ‘ਵਰਕ ਅਲੋਕੇਸ਼ਨ ਆਰਡਰ’ (ਕੰਮ ਦੀ ਵੰਡ ਦੇ ਹੁਕਮਾਂ) ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਗਏ ਬਦਲਾਅ ‘ਤੇ ਇਤਰਾਜ਼ ਜਤਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਡਾ. ਸੁਖਬੀਰ ਸਿੰਘ ਸੰਧੂ ਅਤੇ ਡਾ. ਵਿਵੇਕ ਜੋਸ਼ੀ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕੇਂਦਰੀ ਕੈਬਨਿਟ ਸਕੱਤਰ ਨੂੰ ਪੱਤਰ ਲਿਖਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਦਾ ਸੰਗਿਆਨ ਲੈਂਦਿਆਂ ਕੈਬਨਿਟ ਸਕੱਤਰੇਤ ਨੇ 3 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨਰ (CEC) ਗਿਆਨੇਸ਼ ਕੁਮਾਰ ਤੋਂ ਰਾਏ ਮੰਗੀ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਇਸ ਗੱਲ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਆਈ ਹੈ ਕਿ CEC ਨੇ ਕੈਬਨਿਟ ਸਕੱਤਰੇਤ ਨੂੰ ਕੋਈ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੇਂਦਰੀ ਕੈਬਨਿਟ ਸਕੱਤਰ ਟੀ.ਵੀ. ਸੋਮਨਾਥਨ ਨੇ 5 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਦੋਵਾਂ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨਰਾਂ ਦੇ ਪੱਤਰ ਮਿਲਣ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ। ਇਸ ਪੂਰੇ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, 24 ਅਗਸਤ ਨੂੰ ਡਿਪਟੀ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨਰ ਸੰਜੇ ਕੁਮਾਰ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ (ECI) ਤੋਂ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਧਿਆਨਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਦੋਵਾਂ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨਰਾਂ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਮਨੀਸ਼ ਗਰਗ ਵਿਰੁੱਧ ਸੀ, ਪਰ ਗਾਜ਼ ਸੰਜੇ ਕੁਮਾਰ ‘ਤੇ ਡਿੱਗੀ। ਸਭ ਤੋਂ ਅਹਿਮ ਗੱਲ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸੰਜੇ ਕੁਮਾਰ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ‘ਵੋਟਰ ਸੂਚੀ’ (Electoral Roll) ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਮੁਖੀ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਕਮਿਸ਼ਨ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਜਦੋਂ ਬਹੁਤ ਹੀ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ‘SIR’ ਅਭਿਆਸ ਅੱਧ-ਵਿਚਾਲੇ ਚੱਲ ਰਿਹਾ ਸੀ।
