ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 27 ਜੂਨ (ਹਰਸ਼ਪ੍ਰੀਤ ਕੌਰ): ਨਾਰਕੋਟਿਕਸ ਕੰਟਰੋਲ ਬਿਊਰੋ (NCB) ਦੀ ਤਾਜ਼ਾ ਸਾਲਾਨਾ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, ਪੰਜਾਬ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਸ਼ਾ ਸੰਕਟ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕੇਂਦਰ ਬਣ ਕੇ ਉੱਭਰਿਆ ਹੈ। ਸਾਲ 2025 ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕੁੱਲ ਹੈਰੋਇਨ ਦਾ 58 ਫੀਸਦੀ ਹਿੱਸਾ ਇਕੱਲੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚੋਂ ਬਰਾਮਦ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਭਾਰਤ-ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਸਰਹੱਦ ‘ਤੇ ਡਰੋਨ ਰਾਹੀਂ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਤਸਕਰੀ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ 97 ਫੀਸਦੀ ਮਾਮਲੇ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਹੀ ਦਰਜ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਹ ਅੰਕੜੇ ਬਦਨਾਮ ‘ਗੋਲਡਨ ਕ੍ਰੇਸੈਂਟ’ (ਨਸ਼ਾ ਤਸਕਰੀ ਦੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਰੂਟ) ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਦੀ ਨਾਜ਼ੁਕ ਸਥਿਤੀ ਨੂੰ ਸਾਹਮਣੇ ਲਿਆਉਂਦੇ ਹਨ।
ਡਰੋਨ ਰਾਹੀਂ ਵੱਧ ਰਹੀ ਤਸਕਰੀ ਬੇਹੱਦ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਪਿਛਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਵਿੱਚ 100 ਗੁਣਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਕੱਲੇ ਸਾਲ 2025 ਵਿੱਚ ਹੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਅਜਿਹੀਆਂ 305 ਘਟਨਾਵਾਂ ਦਰਜ ਕੀਤੀਆਂ, ਜਿਸ ਦੌਰਾਨ 468 ਕਿਲੋਗ੍ਰਾਮ ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਦਾਰਥ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਇਹ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਘਟਨਾਵਾਂ ਤਸਕਰਾਂ ਦੇ ਉਸ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਰਵਾਇਤੀ ਸਰਹੱਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਪ੍ਰਬੰਧਾਂ ਅਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਨੂੰ ਚਕਮਾ ਦੇਣ ਲਈ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਤਕਨਾਲੋਜੀ (ਡਰੋਨ) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਹੈਰੋਇਨ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਪੰਜਾਬ ਸਿੰਥੈਟਿਕ ਨਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਇੱਕ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਦੂਜੀ ਲਹਿਰ ਦਾ ਵੀ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਕੋਡੀਨ-ਅਧਾਰਤ (codeine-based) ਖੰਘ ਦੀ ਦਵਾਈ (ਕਫ਼ ਸਿਰਪ) ਦੀ ਖੇਪ ਬਰਾਮਦ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 8,95,000 ਤੋਂ ਵੱਧ ਬੋਤਲਾਂ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਨੋਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਨਿਗਰਾਨੀ ਦੀ ਘਾਟ ਕਾਰਨ ਬੁਪ੍ਰੇਨੋਰਫਿਨ, ਟ੍ਰਾਮਾਡੋਲ ਅਤੇ ਅਲਪ੍ਰਾਜ਼ੋਲਮ ਵਰਗੀਆਂ ਨਸ਼ੀਲੀਆਂ ਦਵਾਈਆਂ ਮੈਡੀਕਲ ਸਟੋਰਾਂ ਤੋਂ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਨਸ਼ੇ ਲਈ ਵੇਚੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲ (ਦਵਾਈਆਂ) ਦੀ ਬਰਾਮਦਗੀ ਦੇ ਦੇਸ਼ ਵਿਆਪੀ ਰੁਝਾਨ ਨੂੰ ਵੀ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 2021 ਅਤੇ 2025 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ 77 ਫੀਸਦੀ ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਦਾਰਥਾਂ ਦੀ ਬਰਾਮਦਗੀ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਉੱਪਰ-ਹੇਠਾਂ ਹੁੰਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਫੜੇ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੈ ਕਿ ਤਸਕਰ ਹੁਣ ਫੜੇ ਜਾਣ ਦੇ ਡਰੋਂ ਵੱਡੀਆਂ ਖੇਪਾਂ ਭੇਜਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਛੋਟੀਆਂ-ਛੋਟੀਆਂ ਖੇਪਾਂ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਭੇਜਣ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਅਪਣਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਅਖੀਰ ਵਿੱਚ, ਰਿਪੋਰਟ ਅੰਡੇਮਾਨ ਅਤੇ ਨਿਕੋਬਾਰ ਟਾਪੂ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਉੱਭਰ ਰਹੇ ਨਵੇਂ ਖ਼ਤਰਿਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਵੀ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਤਸਕਰ ਹੁਣ ਨਸ਼ੀਲੇ ਪਦਾਰਥ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ ਇਹਨਾਂ ਦੂਰ-ਦੁਰਾਡੇ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਨੂੰ ਟ੍ਰਾਂਜ਼ਿਟ ਹੱਬ ਵਜੋਂ ਵਰਤ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਖੇਪ ਛੁਪਾਉਣ ਲਈ ਡੂੰਘੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਅਣਪਛਾਤੇ ਜਹਾਜ਼ਾਂ (dark vessels) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ ਢੁਕਵੀਂ ਸਮੁੰਦਰੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ, ਇਹਨਾਂ ਅਲੱਗ-ਥਲੱਗ ਟਾਪੂਆਂ ਦੇ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵੱਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰੀ ਨਸ਼ਾ ਤਸਕਰੀ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕੇਂਦਰ ਬਣਨ ਦਾ ਵੱਡਾ ਖ਼ਤਰਾ ਹੈ।
, Punjab is the epicenter of India's drug crisis. Has emerged as.){kind=link}