ਫਰੀਦਾਬਾਦ, 12 ਅਕਤੂਬਰ, 2026 (ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਤੁੰਗ) : ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਅਤੇ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਰਾਹੀਂ ਅਣਜਾਣ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਬਣਨ ਵਾਲੀ ਦੋਸਤੀ ਕਈ ਵਾਰ ਸਾਈਬਰ ਠੱਗੀ ਅਤੇ ਬਲੈਕਮੇਲਿੰਗ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹਨੀ ਟ੍ਰੈਪ ਦੇ ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਠੱਗ ਪਹਿਲਾਂ ਪੀੜਤ ਨਾਲ ਭਾਵਨਾਤਮਕ ਜਾਂ ਪ੍ਰੇਮ ਸਬੰਧਾਂ ਵਰਗੀ ਨੇੜਤਾ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦੀਆਂ ਨਿੱਜੀ ਤਸਵੀਰਾਂ, ਵੀਡੀਓਜ਼ ਜਾਂ ਹੋਰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਪੈਸੇ ਵਸੂਲਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਆਮ ਗੱਲਬਾਤ ਨਾਲ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਣਜਾਣ ਵਿਅਕਤੀ ਲਗਾਤਾਰ ਸੁਨੇਹੇ ਭੇਜਦਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਫ਼ੋਨ ਅਤੇ ਵੀਡੀਓ ਕਾਲਾਂ ਰਾਹੀਂ ਭਰੋਸਾ ਜਿੱਤਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਦੋਵਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਨਿੱਜੀ ਸਬੰਧ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਠੱਗ ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਾ ਫ਼ਾਇਦਾ ਚੁੱਕ ਕੇ ਪੀੜਤ ਨੂੰ ਧਮਕਾਉਣ ਜਾਂ ਬਦਨਾਮ ਕਰਨ ਦਾ ਡਰ ਦਿਖਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਫਰੀਦਾਬਾਦ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਰਾਹੀਂ ਸਾਈਬਰ ਖ਼ਤਰੇ ਦੀ ਝਲਕ
24 ਸਾਲਾ ਰਿਸ਼ੀ ਫਰੀਦਾਬਾਦ ਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਰਾਈਡ-ਹੇਲਿੰਗ ਐਪ ਲਈ ਕਾਰ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਦਾ ਦਿਨ ਸਵੇਰੇ ਲਗਭਗ 4 ਵਜੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਦਿੱਲੀ-ਐੱਨਸੀਆਰ ਵਿੱਚ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮੰਜ਼ਿਲਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਦਿਨ ਭਰ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੰਪਰਕ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਉਸ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਵਿੱਚ ਇਕੱਲੇਪਣ ਦੀ ਭਾਵਨਾ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹੈ। ਇੱਕ ਦਿਨ ਉਸ ਦੇ ਦੋਸਤ ਨਮਿਤ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਅਜਿਹੇ ਮਾਮਲੇ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਲਈ ਕਿਹਾ, ਜਿਸ ਦੀ ਅਗਲੀ ਕਹਾਣੀ ਉਪਲਬਧ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਿੱਚ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਇਸ ਲਈ ਰਿਸ਼ੀ ਨਾਲ ਅੱਗੇ ਕੀ ਵਾਪਰਿਆ, ਇਸ ਬਾਰੇ ਪੁਸ਼ਟੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਨਤੀਜਾ ਕੱਢਣਾ ਠੀਕ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ।
ਹਨੀ ਟ੍ਰੈਪ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਾਵਧਾਨੀਆਂ
- ਅਣਜਾਣ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਨਿੱਜੀ ਤਸਵੀਰਾਂ, ਵੀਡੀਓਜ਼ ਜਾਂ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਨਾ ਕਰੋ।
- ਕਿਸੇ ਦੀ ਆਨਲਾਈਨ ਪਛਾਣ ਅਤੇ ਇਰਾਦਿਆਂ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਉਸ ’ਤੇ ਅੰਨ੍ਹਾ ਭਰੋਸਾ ਨਾ ਕਰੋ।
- ਜੇ ਕੋਈ ਨਿੱਜੀ ਸਮੱਗਰੀ ਜਨਤਕ ਕਰਨ ਦੀ ਧਮਕੀ ਦੇ ਕੇ ਪੈਸੇ ਮੰਗੇ, ਤਾਂ ਘਬਰਾਹਟ ਵਿੱਚ ਭੁਗਤਾਨ ਨਾ ਕਰੋ।
- ਧਮਕੀ ਭਰੇ ਸੁਨੇਹਿਆਂ, ਫ਼ੋਨ ਨੰਬਰਾਂ, ਪ੍ਰੋਫ਼ਾਈਲਾਂ ਅਤੇ ਭੁਗਤਾਨ ਸਬੰਧੀ ਵੇਰਵਿਆਂ ਦੇ ਸਬੂਤ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਰੱਖੋ।
- ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸਾਈਬਰ ਠੱਗੀ ਦੀ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਲਈ 1930 ਹੈਲਪਲਾਈਨ ਜਾਂ ਸਰਕਾਰੀ ਪੋਰਟਲgov.in ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰੋ।
ਆਨਲਾਈਨ ਸੁਰੱਖਿਆ ਲਈ ਸਾਵਧਾਨੀ, ਨਿੱਜੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਹਨੀ ਟ੍ਰੈਪ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸ਼ਰਮ ਜਾਂ ਡਰ ਕਾਰਨ ਚੁੱਪ ਰਹਿਣ ਦੀ ਬਜਾਏ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਵਿਅਕਤੀ ਅਤੇ ਸਬੰਧਤ ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਮਦਦ ਲੈਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
